Metilkloroizotiyazolinon (MCI/CMIT)
Metilkloroizotiyazolinon (MCI), şampuan ve deterjanlarda genellikle metilizotiyazolinon ile karışım halinde (MCI/MI) kullanılan, çok etkili bir koruyucudur. İzotiyazolinonlar arasında en güçlü cilt duyarlılaştırıcılarından biridir. AB'de ciltte kalan kozmetiklerde yasaktır; durulanan ürünlerde ise çok düşük bir sınırla izin verilir.
Risk aralığı
1 en düşük, 10 en yüksek risk. Aralık; maddenin miktarına, ürünün durulanıp durulanmadığına ve kullanım şekline göre değişir. Temiz İçerik uygulaması da aynı aralıkları kullanır.
Aralığın alt ucu (yaklaşık 5,5-6,5) AB sınırına uyan durulanan ürünler, üst ucu (yaklaşık 7,5-8,5) AB'de yasak olan ciltte kalan ürünler içindir.
Deterjan ve temizleyicilerde ppm düzeyinde bile duyarlılaştırıcıdır; sık el teması ve konsantre ürünler riski artırır.
MCI nedir, ne işe yarar?
Metilkloroizotiyazolinon, izotiyazolinon ailesinden klor içeren sentetik bir biyosittir. Pratikte neredeyse her zaman metilizotiyazolinonla yaklaşık 3'e 1 oranında karıştırılmış bir ticari karışım olarak kullanılır. Etiketlerde bu nedenle iki madde genellikle yan yana görülür.
Bu karışım çok düşük konsantrasyonlarda bakteri, maya ve küflere karşı güçlü koruma sağlar. Ucuz ve etkili olduğu için kozmetik, deterjan, boya ve endüstriyel sıvılarda onlarca yıldır kullanılmaktadır.
Hangi ürünlerde bulunur?
- Şampuan, duş jeli, saç kremi ve sıvı sabunlar (AB'de yalnız durulanan ürünlerde)
- Bulaşık ve çamaşır deterjanları, yumuşatıcılar
- Yüzey ve zemin temizleyiciler
- Su bazlı boyalar, yapıştırıcılar ve metal işleme sıvıları
Zararlı mı? Bilimsel değerlendirme
MCI'nin bilinen tek önemli sorunu alerjik kontakt dermatittir, ama bu sorun ciddidir. MCI, MIT'den bile daha güçlü bir duyarlılaştırıcıdır. MCI/MI karışımı, kozmetiklerde kullanılmaya başlandıktan sonra Avrupa'da yaygın bir kontakt alerji nedeni haline geldi ve yama testi serilerinde rutin olarak test edilen maddelerden biri oldu.
Bu nedenle AB, MCI/MI karışımını ciltte kalan kozmetiklerde yasaklamış, durulanan ürünlerde ise toplam %0,0015 (15 ppm) ile sınırlamıştır. AB listesinde bu karışım, kararlılaştırıcı olarak magnezyum klorür ve magnezyum nitrat içeren haliyle yer alır. Türkiye mevzuatı da AB ile uyumludur.
Temizlik ürünlerinde MCI kimyasal ve biyosit mevzuatına tabidir ve güçlü cilt duyarlılaştırıcısı olarak sınıflandırılmıştır; belirli bir eşiğin üzerindeki ürünlerde etiket uyarısı zorunludur. Saf hali aşındırıcı ve toksiktir, ancak ürünlerdeki konsantrasyon çok düşüktür. Kanserojen olarak sınıflandırılmamıştır.
Kimler dikkat etmeli?
- MCI/MI veya MIT alerjisi tanısı alanlar: İki madde arasında sık çapraz duyarlılık görülür; her ikisini de etikette aramaları önerilir.
- El egzaması olanlar ve temizlik işinde çalışanlar: Deterjanlarla uzun süreli temasta eldiven kullanmak önemlidir.
- Saç derisi, yüz veya ellerde tekrarlayan egzaması olanlar: Tetikleyiciyi bulmak için dermatoloğa yama testi yaptırabilir.
Etikette gördüğünüzde ne yapmalı?
Alerjiniz yoksa ve ürün durulanan bir ürünse, MCI/MI içeren bir şampuan yasal sınırlar içinde kabul edilebilir. Ciltte kalan bir ürün veya ıslak mendilde görürseniz, ürün AB/TR kurallarına uygun olmayabilir. Hassas cilt için daha düşük alerji potansiyelli koruyucularla, örneğin fenoksietanol ile hazırlanmış ürünleri seçebilirsiniz.
Sık sorulanlar
MCI ile MIT aynı şey mi?
Hayır, ikisi aynı aileden farklı maddelerdir. MCI klor içerir ve daha güçlü bir alerjendir; ticari ürünlerde çoğunlukla ikisi karışım halinde kullanılır.
Etikette nasıl görünür?
Kozmetiklerde “Methylchloroisothiazolinone, Methylisothiazolinone” şeklinde yan yana yazılır. Temizlik ürünlerinde “reaction mass of CMIT/MIT” ifadesi de görülebilir.
MCI alerjisi tehlikeli mi?
Yaşamı tehdit eden bir alerji türü değildir; ancak kaşıntılı, inatçı egzamaya yol açabilir ve duyarlılık genellikle kalıcıdır. Belirtiler için dermatoloğa başvurulmalıdır.
Kaynaklar
Güncelleme: 2026-10-11 · Nasıl puanlıyoruz?
Bu sayfa genel bilgilendirme içindir ve kişisel tıbbi tavsiye değildir. Ürünün kendi etiketindeki uyarılar ve bir sağlık uzmanının önerisi her zaman önceliklidir.