Fenoksietanol (Phenoxyethanol)

Fenoksietanol nedir, ne işe yarar?

Fenoksietanol, bir glikol eteri sınıfına giren, hafif gül kokulu, yağlı kıvamda bir sıvıdır. Doğada yeşil çayda eser miktarda bulunduğu sıkça söylense de kozmetiklerde kullanılan madde laboratuvarda sentezlenir.

Bakterilere, özellikle gram negatif bakterilere karşı etkilidir; mantarlara karşı etkisi daha sınırlı olduğu için genellikle etilheksilgliserin, sorbik asit veya benzil alkol gibi başka koruyucularla birlikte kullanılır. Parabenlere yönelik kaygılar arttıkça birçok üretici fenoksietanole geçmiştir.

Hangi ürünlerde bulunur?

• Nemlendirici krem, serum ve losyonlar
• Makyaj ürünleri, özellikle maskara ve fondöten
• Islak mendiller ve bebek bakım ürünleri
• Şampuan, saç kremi ve duş jelleri; bazı parfümler ve aşılar

Zararlı mı? Bilimsel değerlendirme

SCCS, fenoksietanolü azami %1 konsantrasyonda tüm kozmetik ürünlerde, çocuklar dahil güvenli bulmuştur. CIR de benzer şekilde %1'e kadar kullanımını güvenli kabul eder. Bu oranda, hayvan çalışmalarında yan etki görülen dozların çok altında bir maruziyet söz konusudur.

Fransa'nın ilaç ve sağlık ürünleri ajansı (ANSM), 3 yaş altı çocuklarda bebek bezi bölgesine uygulanan ürünlerde fenoksietanole karşı ihtiyat önermiş ve bu durum kamuoyunda tartışma yaratmıştır. Sonrasında yapılan AB düzeyindeki değerlendirmede SCCS, %1 sınırının çocuklar için de yeterli güvenlik payı sağladığı sonucuna varmıştır.

Kontakt alerji seyrek görülür; fenoksietanol, en az alerji yapan koruyucular arasında sayılır. Göz çevresinde yüksek oranda kullanıldığında hafif batma veya tahriş yapabilir. Saf hali yutulduğunda zararlıdır; bu nedenle ürünleri çocukların ulaşamayacağı yerde saklamak önemlidir.

Kimler dikkat etmeli?

• Göz çevresi hassas olanlar: Göz kremi ve maskarada batma hissediyorsanız farklı koruyuculu ürünler deneyebilirsiniz.
• Bebek ürünlerinde ek ihtiyat isteyenler: Bebek bezi bölgesi için daha az katkı içeren, kısa içerik listeli ürünler tercih edilebilir.
• Fenoksietanol alerjisi doğrulananlar: Etiketi kontrol etmeleri yeterlidir; madde her zaman INCI adıyla yazılır.

Etikette gördüğünüzde ne yapmalı?

Fenoksietanol, koruyucular arasında iyi tolere edilen ve kapsamlı biçimde değerlendirilmiş bir seçenektir. Metilizotiyazolinon gibi güçlü alerjenlerle karşılaştırıldığında çok daha düşük risklidir. Koruyucusuz ürünlerin mikrobiyal bozulma riski taşıdığını, bunun da cilt enfeksiyonu açısından ayrı bir tehlike olduğunu unutmayın. Özellikle göz çevresinde kullanılan maskara gibi ürünlerde bakteri bulaşması göz enfeksiyonlarına yol açabileceği için, etkili bir koruyucunun bulunması ve ürünün açıldıktan sonraki kullanım süresine (kavanoz simgesindeki “12M” gibi) uyulması önemlidir.